Tobruk Hükümeti Libya’daki protestoların ardından istifa etti.

Duyuru, Fas’taki Libya Yüksek Devlet Konseyi ile barış görüşmelerinin zirvesinden geldi.

 

Libya’nın doğudaki Hükümetinin Başbakanı Abdullah el-Zani, Libya sokaklarında meydana gelen toplumsal protestolar nedeniyle Meclis Başkanı Aguilah Saleh’e istifasını sundu. Meclis Başkanı Saleh, el-Zani’den Parlamento istifa talebini kabul edene dek görevde kalmasını istedi.

İstifa, Mareşal Halife Hafter tarafından kontrol edilen Bingazi kentinden, ülkenin başkenti ve Başbakan Fayiz Serrac liderliğindeki mutabakat hükümetinin merkezi olan Trablus’a yayılan Libya sokaklarındaki toplumsal hareketlerin bir sonucu olarak gerçekleşti.

Başlangıçta protestocular barışçıl bir şekilde sokaklara çıktı, ancak protestolar, isyanlar ve birkaç ölümle sonuçlandı. İsyanların temel talepleri, seçimlerin yapılması, bir sosyal reform paketi ve ülkenin büyük şehirlerinde sürekli elektrik kesintilerine neden olan enerji sorununa çözüm bulunmasıydı.

Silahlı milisler yürüyüş ve protestoları sona erdirmek için sokaklara çıktı. Şiddet, Bingazi’deki göstericiler baskın yapıp Libya’nın doğusundaki hükümet koltuğunu ateşe verene ve şehrin belediye binasına saldırana dek artmıştı. Ayrıca Libya Ulusal Ordusu (LNA) üyelerinin Al Marj kasabasında açtığı ateş sonucu en az beş kişi yaralandı.

Başbakan El-Zani’nin istifası, Hafter yönetiminin parlamento yönetimini lidersiz bıraktı. Tobruk Parlamentosu, Muammer Kaddafi’nin ölümünün ardından Libya Ulusal Genel Kongresi’nin yerini almak üzere 2014 yılında kuruldu ve Doğu Libya’yı kontrol ediyor.

Fas’ta barış görüşmeleri “önemli taahhütlerle” yapılıyor.

 

Başbakan Fayiz Serrac liderliğindeki Ulusal Mutabakat Hükümeti (GNA) ile Mareşal Halife Haftar komutasındaki Libya Ulusal Ordusu (LNA) ile bağlantılı Tobruk’un diğer doğu yöneticisi arasındaki temaslar sonucunda anlaşmaya varıldı. Geçen Çarşamba Bouznika’da yapılan ilk temas sonrasında duyurulduğu üzere, Libya’daki çatışmanın sona ermesi için “önemli taahhütler” alındı.

Esas amaç kesin bir ateşkes sağlamak olsa da, uyulması gereken taahhütlerin listesi henüz bilinmemektedir. Diyalog komiteleri yedi kişiden oluşmakta ve yakında Libya iç savaşına çözüm getiren ilk adımları açıklamaları beklenmektedir.

Çatışma, 2014’ten beri Kuzey Afrika ülkesini kasıp kavurdu ve sahada çıkarları olan farklı yabancı güçlerin dahil olduğu uluslararası bir savaş senaryosu haline geldi. Hafter’in LNA’sı Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Mısır, Rusya ve Fransa tarafından desteklenirken, UMH, Türkiye’den askeri, Katar’dan da mali destek almakta ve 2016’dan beri Birleşmiş Milletler tarafından tanınmaktadır.

Libya enerji sektörü faaliyetleri yakında yeniden başlayacak.

 

Geçen pazar, Tobruk Hükümetinin desteklediği Mareşal Hafter, altı aydan fazla süredir felç olan enerji faaliyetlerinin de yeniden başladığını duyurdu.

Libya Ulusal Petrol Şirketi’ne (NOC) göre, üretimin askıya alınması ve Libya’nın doğusundaki petrol limanlarının kapatılması 6,5 Milyar Doların üzerinde kayba neden oldu.

 

Ülke, petrol ve gaz üretiminin zorla kapatılması, COVID-19 salgını ve yabancı paralı askerler ve silahlı grupların çeşitli enerji altyapılarına yönelik oluşturduğu tehditle bağlantılı yoğun bir elektrik krizinden mustarip durumdadır.

 

Fas’taki barış görüşmeleri, bölgedeki ekonomik durumu daha da iyileştirmeye yönelik ilk ortak adım olarak görülen faaliyetlerin yeniden başlamasına yeşil ışık yakmıştır.

 

Önümüzdeki haftalarda Bouznika, kalıcı ateşkes sağlamayı ve ilan etmeyi amaçlayan yeni kararlar alacaktır.

 

Enes Aykan

 

BAU DEGS Gönüllü Araştırmacı